Fabio D'Agata

Intelligent bewegen
HomeBIOGRAFIELEZINGENFOTO'S EN VIDEO'SBLOGContact
Home
Luister naar je lichaam in 3 stappen

Luister naar je lichaam in 3 stappen

Je hoort het steeds vaker om je heen, mensen met burn-out klachten, paniekaanvallen of depressies. Vaak is er een gemene deler als je deze persoonlijke verhalen hoort; er is structureel niet goed naar het lichaam geluisterd. Dit onderwerp is daarom relevanter dan ooit: leren luisteren naar je lichaam. Maar hoe doe je dat? Dit artikel helpt je in drie stappen beter naar je lichaam te luisteren.

Ons lichaam is extreem intelligent; het geeft je alle informatie die je nodig hebt om goed te kunnen functioneren. Daarom is het belangrijk om nauw in verbinding te staan met je lichaam. Het lijkt het erop dat we deze vaardigheid zijn verleerd, of er op z’n minst mee worstelen. De volgende drie stappen helpen je beter te luisteren naar je lichaam.

Stap 1. Elimineren

Allereerst is het belangrijk dat lichaamssignalen niet aan je aandacht ontsnappen. Dat is een flinke opgave in de moderne tijd, waar externe prikkels ons continu afleiden van onze lichamelijke ervaringen. Voorbeelden van zulke afleidende prikkels zijn bijvoorbeeld applicaties op je telefoon: scrollen door sociale media, podcasts volgen en muziek beluisteren. Onze aandacht is simpelweg ergens anders. Lichaamssignalen oppikken begint met het elimineren van afleiders. Leg dus je telefoon even weg en verleg je aandacht naar je lichaam.

Lichaamssignalen kun je vervolgens onderscheiden in twee categorieën: gevoelens en emoties. Als iemand een hand op je schouder legt, dan ervaar je het contact via de huid. Dat kun je een gevoel noemen. Emoties zijn daarentegen minder tastbaar, die leven uitsluitend binnen jou. Voorbeelden hiervan zijn blijheid, boosheid, walging en verdriet. Gevoelens en emoties zijn signalen van het lichaam die jou informatie geven over hoe het op dat moment met je gaat.

Tip: een goed moment om lichaamssignalen op te pikken is ’s ochtends bij het wakker worden of als je op de w.c. zit. Daar zijn alle afleiders geëlimineerd (mits je niet op je telefoon zit). Of na een sportles, omdat je dan veel lichaamssignalen kunt ervaren.

Als je aandacht op je lichaam is gericht, vraag jezelf dan af: welk gevoel ervaar ik? Hoofdpijn, tintelende vingers, druk op de borst, kringen rond de ogen, koude voeten, snelle ademhaling, zware armen? En/of vraag jezelf af: welke emotie ervaar ik? Boosheid, vrolijkheid, verdriet, irritatie, moeheid, afschuw? Hoe vaker je in je gevoelsleven duikt, hoe meer je zult ervaren. De gelaagdheid neemt daarbij toe en je gewaarwordingen worden steeds verfijnder. Dat is een prachtige ontdekkingsreis boordevol leermomenten. Hoe dan ook, is elk signaal dat je oppikt is het waard om nader te bestuderen.

Stap 2. Interpreteren

Wat kun je ermee als je eenmaal een signaal hebt opgepikt? Laat ik even voor mezelf spreken: voor mij betekent het voelen van kringen rond mijn ogen dat ik vermoeid ben. Een tintelend gevoel in mijn benen betekent voor mij dat ik even in beweging moet komen. En een oppervlakkige ademhaling is voor mij een teken dat ik op dat moment spanning ervaar.

“Evolutionair bioloog Roy Erkens: ‘Luisteren naar je lichaam betekent biologisch gezien signalen van stress detecteren. Er bestaan systemen om de integriteit van het lichaam te bewaken. Dus als er iets mis is, geeft je lichaam dit duidelijk aan.’ Erkens werkte mee aan het boek Intelligent Bewegen, waar dieper wordt ingegaan op dit thema.”

Het is hierbij belangrijk om te accepteren dat niet elk gevoel en elke emotie meteen goed te begrijpen is. Daar staat tegenover dat je wel in staat bent om signalen steeds beter te interpreteren. De interpretatie van jouw lichaamssignalen is heel persoonlijk. Voor mij betekent een oppervlakkige ademhaling dat ik gespannen ben, dat vind ik over het algemeen geen prettig gevoel. Maar voor jou kan het een positievere betekenis hebben, bijvoorbeeld dat je zin hebt in de activiteit die komen gaat. De hamvraag is telkens hetzelfde: wat vertelt dit signaal mij?

Stap 3. Balanceren

Zodra je lichaamssignalen kunt oppikken en weet wat ze je te zeggen hebben, komt de keuze die je maakt. Hierin word je keihard geconfronteerd met de realiteit. Kun je handelen naar wat je nodig hebt? Lang niet altijd. Het kan zijn dat je een signaal voelt, daaruit kunt opmaken dat je vermoeid bent en middenin een presentatie zit. Dan kun je niet zomaar stoppen.

Luisteren betekent gelukkig niet automatisch: gehoorzamen. Dat is een veelgemaakte denkfout. Het is net als wanneer je goed luistert naar een advies van een goede vriend. Dan is het belangrijk om het advies goed te begrijpen, maar je bent niet verplicht om het advies (direct) op te volgen. Zo werkt het ook met je lichaam. Soms kun je door de omstandigheden van het moment niet direct handelen naar wat je lichaam nodig heeft. Als je nou twee of drie keer doorwerkt bij vermoeidheidssignalen is dat waarschijnlijk geen groot probleem. Maar handel er dan de vierde keer wél naar en zorg dat je op een gepaste manier uitrust. Midden op de werkdag kan wellicht een ademhalingsoefening of wandeling de gewenste break geven, terwijl na een week met veel fysiek werk misschien een avondje op de bank hangen een goed idee is. Zorgen voor jezelf is maatwerk.

“Hoe groter het vermogen is om lichamelijke gevoelens waar te nemen, hoe meer mogelijkheden we hebben om ons leven richting en vorm te geven.” Prof. dr. Bessel van der Kolk.

Het gaat er dus om dat je aan een goede relatie met je lichaam bouwt die streeft naar een gezonde balans. Net als in iedere andere relatie draait het ook hier om geven en nemen. Soms je zin krijgen, soms toegeven. Leer die balans kennen door te experimenteren. Zo kom je er gaandeweg achter wat wel en niet werkt voor jou en jouw lichaam.

Elimineren, interpreteren en balanceren. 

Vergeet nooit dat je gewoon een onuitputtelijke bron van informatie bij je draagt in de vorm van je lichaam. Door naar je lichaam te luisteren “synchroniseer” je steeds beter met je eigen lichaam en dat ga je merken. Je klachten nemen af, problemen ben je vóór (in plaats van dat je gaat handelen als het kwaad al is geschiedt) en je kunt je leven de gewenste richting geven.

Laatste blogberichten

Hoe sport een sombere periode doorbreekt
Luister naar je lichaam in 3 stappen
Blog overzicht
Fabio heeft een visie die past in de moderne tijd
- Bram Bakker, bekend psychiater
Vanaf het eerste moment is er een klik door zijn open blik en zijn uitstraling
- Joseph Oubelkas, veelgevraagd spreker
Ik leerde herkennen dat het niet alleen gaat om de woorden die je zegt, maar ook om de lichaamstaal die je gebruikt.
- Peter Compaijen, Manager bij AFAS Software
De lessen die we tijdens de interactieve sessies op deze enerverende middag hebben geleerd, dragen bij om persoonlijk en als organisatie future-proof te zijn!
- Remon van Asperen, PiCompany, GITP

Fabio D'Agata als spreker boeken?

Neem vrijblijvend contact op voor beschikbaarheid en prijzen

Neem contact op
© 2020 - Fabio D'Agata en sprekersbureau Quality Bookings